Kwas salicylowy (salicylic acid) w kosmetykach
Kwas salicylowy to rozpuszczalny w tłuszczach kwas BHA, który złuszcza naskórek także wewnątrz porów, dlatego pomaga przy zaskórnikach, wypryskach i cerze tłustej. Może przesuszać i podrażniać, więc ostrożność powinny zachować osoby ze skórą suchą, wrażliwą lub z trądzikiem różowatym. Frankly oznacza go też ostrożnościową flagą hormonalną, bo sygnał pochodzi z badań nad aspiryną przyjmowaną doustnie w dawkach leczniczych, a nie z kosmetyków. W UE nie wolno go stosować w kosmetykach dla dzieci poniżej 3 lat.
Inne nazwy: SALICYLIC ACID, BHA, kwas BHA, beta-hydroksykwas
Ocena Frankly dla typu skóry
Złuszcza i odtłuszcza, więc sucha skóra łatwo reaguje ściągnięciem i łuszczeniem, a do tego dochodzi ostrożnościowa flaga hormonalna; jeśli go używasz, wybierz niskie stężenie lub produkt spłukiwany i stosuj go dwa lub trzy razy w tygodniu.
Rozpuszcza się w sebum, oczyszcza pory od środka i ogranicza zaskórniki oraz błyszczenie. Po drugiej stronie wagi jest ostrożnościowa flaga hormonalna, oparta na danych o aspirynie w dawkach leczniczych, a nie o kosmetykach.
Ostrzeżenie wynika z ostrożnościowej flagi hormonalnej. Sam składnik przydaje się w strefie T, ale na suchszych policzkach może przesuszać, dlatego najlepiej nakładać go tylko tam, gdzie są zaskórniki.
Jako aktywny składnik złuszczający często wywołuje pieczenie i zaczerwienienie, a do tego dochodzi ostrożnościowa flaga hormonalna; zacznij od 0,5%, zrób próbę na małym fragmencie skóry albo wybierz łagodniejszą pielęgnację.
To jeden z najlepiej przebadanych składników na zaskórniki i wypryski, bo zapobiega tworzeniu się czopów w porach. Minusem jest ostrożnościowa flaga hormonalna, oparta na danych o aspirynie w dawkach leczniczych, a nie o kosmetykach.
Złuszczanie może nasilać rumień i pieczenie, dlatego przy trądziku różowatym lepiej go unikać, chyba że zaleci go dermatolog. Frankly dodaje do tego ostrożnościową flagę hormonalną.
Tak ocenia ten składnik aplikacja Frankly dla danego typu skóry. „Korzystny” znaczy, że składnik pomaga tej skórze, „Neutralny”, że nie ma dla niej szczególnych plusów ani zastrzeżeń, „Plusy i minusy”, że ma i zalety, i wady, a „Ostrożnie”, że może ją podrażniać lub jej szkodzić. W aplikacji ocena uwzględnia też Twoje problemy skórne i wrażliwości.
Czym jest kwas salicylowy
Kwas salicylowy to beta-hydroksykwas (BHA), stosowany w dermatologii od ponad stu lat. W odróżnieniu od kwasów AHA, takich jak glikolowy, rozpuszcza się w tłuszczach, dzięki czemu przenika do ujść gruczołów łojowych. W kosmetykach pełni dwie role: składnika aktywnego złuszczającego naskórek oraz, w niższych stężeniach, konserwantu.
Jak działa na skórę
Kwas salicylowy rozluźnia połączenia między martwymi komórkami naskórka, co ułatwia ich złuszczanie i zapobiega tworzeniu się czopów w porach. Dlatego dermatolodzy w badaniu konsensusu Delphi wskazali go jako jeden z podstawowych składników przy trądziku i cerze tłustej. Ma też łagodne działanie przeciwzapalne.
Przy regularnym stosowaniu może jednak przesuszać i podrażniać, szczególnie gdy łączy się go z innymi kwasami lub retinoidami.
Bezpieczeństwo, stężenia i ciąża
W kosmetykach dostępnych w sklepach kwas salicylowy występuje zwykle w stężeniu od 0,5 do 2%, a w szamponach przeciwłupieżowych do 3%. Kwas salicylowy jest sklasyfikowany w UE jako substancja podejrzewana o szkodliwe działanie na rozrodczość (kategoria 2), ale Komitet Naukowy ds. Bezpieczeństwa Konsumentów (SCCS) ocenił, że jest bezpieczny w obowiązujących limitach, i dlatego może być stosowany w kosmetykach.
Frankly oznacza go jako składnik, którego lepiej unikać w ciąży. To ostrożne podejście: przeglądy medyczne wskazują, że miejscowo stosowane kosmetyki z niewielkim stężeniem kwasu salicylowego dają minimalne stężenia we krwi, natomiast odradza się silne peelingi salicylowe na duże powierzchnie skóry. Decyzję warto podjąć z lekarzem.
Skąd flaga hormonalna
Frankly oznacza kwas salicylowy ostrożnościową flagą hormonalną (możliwy zaburzacz endokrynny), czyli najniższym poziomem naszej skali. Dania umieściła go na swojej liście substancji zaburzających gospodarkę hormonalną (lista III) głównie na podstawie badań nad aspiryną, którą organizm przekształca w kwas salicylowy. W badaniu laboratoryjnym aspiryna obniżała wytwarzanie testosteronu w jądrach płodów szczura, a w duńskiej kohorcie przyjmowanie łagodnych leków przeciwbólowych w ciąży wiązało się z wnętrostwem u noworodków płci męskiej, czego nie potwierdzono w kohorcie fińskiej (Kristensen 2011).
Te dane dotyczą aspiryny połykanej w dawkach leczniczych, a nie kwasu salicylowego nakładanego na skórę. SCCS w opinii SCCS/1646/22 nie znalazł dowodów szkody wywołanej mechanizmem hormonalnym i poprosił o dodatkowe dane. Dlatego flaga jest tylko ostrożnościowa i nie zmienia tego, że to jeden z najlepiej przebadanych składników przy trądziku. Limity stężeń w UE dotyczą dawki, a nie tej flagi.
Przepisy UE
Kwas salicylowy jest objęty załącznikiem III (pozycja 98) rozporządzenia (WE) nr 1223/2009: do 3% w spłukiwanych produktach do włosów, do 0,5% w balsamach do ciała, cieniach do powiek, tuszach do rzęs, eyelinerach, pomadkach i dezodorantach w kulce oraz do 2% w pozostałych produktach. Jako konserwant (załącznik V, pozycja 3) dopuszczony jest do 0,5%. Nie wolno go stosować w produktach dla dzieci poniżej 3 lat, w produktach do jamy ustnej ani w formach, które mogą być wdychane.